Silikon Vadisi yıllardır kullanıcı deneyimi adı altında algoritmalarını pazarlıyordu ancak ABD yargısı bu perdeyi indirmeye karar verdi. Mahkeme salonları şu sıralar klasik bir hukuk davasından çok, beyin haritalarının incelendiği bir nörobilim laboratuvarını andırıyor. Masadaki soru ise oldukça can alıcı: Sosyal medya devleri, ergen beyinlerini tıpkı sigara şirketlerinin geçmişte ciğerlere yaptığı gibi biyolojik ve kaçışı olmayan bir tuzağa mı çekiyor?
Stanford gibi merkezlerden gelen uzmanlar, sonsuz kaydırma döngüsünün ve beğeni bildirimlerinin genç zihinlerdeki dopamin reseptörlerini nasıl acımasızca uyardığını anlatıyor. Nörobilimci Anna Lembke bu mekanizmayı modern bir nikotin bağımlılığına benzetirken, karşıt görüşler kanıtların henüz yetersiz olduğunu savunuyor. Ancak gençlerin henüz tam gelişmemiş fren mekanizmaları, algoritmaların sunduğu bu ödül bombardımanı karşısında çoğu zaman çaresiz kalıyor ve irade sessizce devre dışı bırakılıyor.
Eğer yargıçlar bilimin sunduğu bu bağımlılık kanıtlarını kabul ederse, teknoloji devleri için oyunun kuralları kökten değişecek. Bu sadece basit bir yaş doğrulaması veya süre kısıtlaması değil, insan zihnini sömüren o devasa iş modellerinin sonu olabilir. Dijital feodalizmin sınırları artık kod satırlarında değil, mahkeme salonlarında yeniden çiziliyor.
KAYNAK: nature.com